Co to jest szydełkowanie?

Co można wydziergać?

Szydełkowanie jest bardzo uniwersalne. Po opanowaniu podstaw można tworzyć:
 • podkładki
 • szaliki
 • koszyki
 • zabawki (amigurumi)
 • ubrania
 • dekoracje do domu
Pozwala tworzyć zarówno proste, jak i bardzo skomplikowane wzory.

Dlaczego warto uczyć się szydełkować?

 • redukuje stres
 • rozwija kreatywność
 • daje szybkie efekty
 • łatwo zacząć — wystarczy szydełko i włóczka
 • praktyczne — można tworzyć użyteczne przedmioty

Co powinien wiedzieć początkujący?

 • szydełkowanie to proces, a nie wyścig
 • napięcie rąk na początku może być nierówne — to normalne
 • ruchy stają się łatwiejsze po 10–15 minutach ćwiczeń
 • cierpliwość i regularność są ważniejsze niż perfekcja
 • błędy popełniają wszyscy, nawet doświadczeni twórcy

Cel tego kursu

Pomóc:
 • zrozumieć podstawy
 • nauczyć się najważniejszych oczek
 • wykonać pierwsze ćwiczenia
 • stworzyć pierwszy projekt
 • poczuć się pewnie, by kontynuować
 

Narzędzia i materiały

Szydełka

Szydełko to podstawowe narzędzie używane w szydełkowaniu. Może być wykonane z metalu, plastiku, bambusa lub drewna.
Szydełka mają różne rozmiary: im grubsza włóczka, tym większe szydełko jest potrzebne.
Dla początkujących zaleca się szydełko 4–5 mm oraz włóczkę średniej grubości.

Włóczki

Włóczki mogą być wykonane z bawełny, akrylu, wełny lub mieszanek.
Każda włóczka ma oznaczenie informujące o jej grubości.
Dla początkujących najlepsza jest włóczka średniej grubości (Worsted / Nr 4), ponieważ łatwo widać oczka.

Dodatkowe narzędzia

 • nożyczki
 • igła do włóczki
 • znaczniki oczek
 • miarka

Zestaw dla początkujących

 • szydełko 4–5 mm
 • włóczka średniej grubości (bawełna lub akryl)
 • kilka znaczników
 • nożyczki
 • igła do włóczki

Cel tego rozdziału
Pomóc początkującemu zrozumieć, jakich narzędzi potrzebuje i jak je wybrać.
 

Kluczowe symbole i skróty

Międzynarodowe symbole
 

W schematach szydełkowych używa się uniwersalnych symboli zrozumiałych na całym świecie.
Każdy symbol oznacza konkretny rodzaj oczka: łańcuszek, półsłupek, słupek itd.
Znajomość symboli pozwala czytać wzory z dowolnego kraju.
 

Polskie skróty

	Ocz ln	oczko łańcuszka
	Sł	słupek
	Sł  z nrz	słupek z narzutem
	Płsł	półsłupek
	Ocz sc	oczko ścisłe
	Mk	magiczne kółko

Angielskie skróty (US)

	ch	chain
	sc	single crochet
	hdc	half double crochet
	dc	double crochet
	sl st	slip stitch
	MR	magic ring

Jak czytać schematy

Schematy czyta się zgodnie z rozmieszczeniem symboli:
 • prace na okrągło czyta się zgodnie z ruchem wskazówek zegara
 • prace tam i z powrotem — rzędami
 • każdy symbol oznacza jedną czynność

 

Cel tego rozdziału
Pomóc początkującemu zrozumieć symbole, skróty i sposób czytania schematów szydełkowych.


 

Podstawowe ruchy i postawa

Jak trzymać szydełko?

Szydełko można trzymać na dwa główne sposoby:
 • Chwyt ołówkowy – jak ołówek
 • Chwyt nożowy – jak nóż
Oba są poprawne — należy wybrać ten, który jest wygodniejszy.

 

Jak trzymać włóczkę?

Włóczkę należy trzymać tak, aby łatwo było kontrolować napięcie.
Najczęściej owija się ją wokół palca wskazującego, a pozostałe palce utrzymują równomierne napięcie.
 

Napięcie rąk

Początkujący często trzymają ręce zbyt sztywno.
Ważne jest:
 • szydełkować powoli
 • robić przerwy
 • rozluźniać ramiona i nadgarstki
 

Podstawowy ruch: narzut

Narzut (yarn over) to jeden z najważniejszych ruchów w szydełkowaniu.
Polega na przełożeniu włóczki przez szydełko i przeciągnięciu jej przez pętlę.
 

Rytm ruchów

Szydełkowanie ma swój rytm:
 • włożyć szydełko
 • zrobić narzut
 • przeciągnąć
 • zakończyć oczko

Cel tego rozdziału
Pomóc początkującemu opanować prawidłowy chwyt, napięcie i podstawowe ruchy.
 

Pierwszy projekt dla początkującego

Wybór projektu

Pierwszy projekt powinien być prosty i powtarzalny.
Dobre propozycje:
 • podkładka
 • mały kwadracik
 • prosta taśma
 • mała serwetka

Potrzebne materiały

 • szydełko 4–5 mm
 • włóczka średniej grubości
 • nożyczki
 • igła do włóczki

Kroki od początku do końca

 1. Zrób odpowiednią liczbę oczek łańcuszka.
 2. Wykonuj półsłupki lub półsłupki nawijane.
 3. Powtarzaj rzędy do uzyskania odpowiedniego rozmiaru.
 4. Zakończ oczkiem ścisłym.
 5. Wciągnij końcówki włóczki.

Najczęstsze błędy

 • zbyt mocno napięta włóczka
 • nierówne oczka
 • gubienie oczek na brzegach
 • zbyt szybkie tempo
 

Jak dbać o wyroby szydełkowane?

Pranie ręczne

Wyroby rękodzielnicze najlepiej zachowują formę, gdy są prane ręcznie.
Używaj:
 • letniej wody
 • delikatnego detergentu
 • powolnych, delikatnych ruchów
Unikaj tarcia lub wyżymania — może to zdeformować robótkę.

Pranie w pralce

Jeśli włóczka na to pozwala, można prać także w pralce, jednak tylko:
 • w delikatnym trybie
 • w woreczku do prania
 • w niskiej temperaturze (30 °C)
Zawsze sprawdzaj etykietę włóczki.

Suszenie

Wyrobów szydełkowanych nigdy nie susz na wisząco, ponieważ mogą się rozciągnąć.
Zaleca się:
 • suszyć poziomo
 • na ręczniku
 • unikać bezpośredniego słońca

Prasowanie

Większości wyrobów szydełkowanych nie prasuje się bezpośrednio.
Jeśli trzeba:
 • używaj niskiej temperatury
 • prasuj przez tkaninę
 • nie używaj pary, jeśli włóczka jest wrażliwa na ciepło

Przechowywanie

Aby wyroby zachowały formę:
 • przechowuj je złożone, nie powieszone
 • unikaj wilgoci
 • chroń przed molami (zwłaszcza wełnę)